Stress: gezond en sociaal?
Kan stress zelf ook gezond en sociaal zijn? In onderstaande blog geeft Melissa Jongerius van Smart WorkPlace partner draaijer+partners antwoord op deze intrigerende vraag.
Volgens draaijer+partners is de ideale werkomgeving een werkomgeving waar je energie van krijgt. Een gezonde en sociale werkomgeving, die bijdraagt aan het welzijn van de medewerkers. Meestal wordt dit gezien als een werkomgeving waar mensen zo min mogelijk stress ervaren, maar kan stress zelf ook gezond en sociaal zijn?
Stress ongezond?
Iedereen ervaart wel eens stress op het werk. Als je een belangrijke presentatie moet geven, wanneer de deadline voor je een rapport nadert of op het moment dat je hoopt een grote klant binnen te halen. Je hartslag gaat omhoog, je ademhaling wordt sneller en soms breekt het zweet je uit. De meeste mensen weten wel dat dit soort kortdurende spanning niet ongezond is. Sterker nog: het is zelfs gezond voor je, omdat het hormoon adrenaline dan vrijkomt, wat je helpt om te kunnen presteren. Er wordt echter gedacht dat het ervaren van véél stress ongezond is. Dit dachten wij ook, tot wij tot het inzicht kwamen dat juist deze mindset – het geloof dat stress ongezond is – ervoor zorgt dat het ook inderdaad ongezond is.
Gezonde mindset
Volgens arbodienst Arboned is ruim een kwart van het langdurig ziekteverzuim door psychische klachten stress gerelateerd en stijgt dit percentage jaarlijks. Van 15 tot en met 19 november 2021 was het daarom weer De Week van de Werkstress. Het doel van deze week is om werkgevers en werknemers bewust te maken van de mogelijkheden om een gebalanceerd (werk)leven te leiden. Het thema van dit jaar was ‘Mentaal Sterk’: het vermogen om goed om te gaan met stress en tegenslag. Het veranderen van je mindset ten opzichte van stress blijkt hierbij een belangrijke factor. Onderzoek heeft aangetoond dat veel mensen die stress in hun leven ervaren, maar die níet geloven dat dit ongezond voor hen is, het laagste risico hebben op vroegtijdige sterfte. Sterker nog: dit risico is zelfs lager dan voor mensen die weinig stress ervaren, maar wél geloven dat het ongezond voor hen is.
Gezonde reactie
Hoe dat kan? In plaats van je verhoogde hartslag en versnelde ademhaling te associëren met het gevoel dat je de druk niet aankan, zou je deze lichamelijke reacties juist moeten zien als iets positiefs: je lichaam bereidt zich voor op een uitdaging en helpt je om die aan te kunnen. Door zo te denken, zorg je er in spannende situaties niet alleen voor dat je minder angst en meer zelfvertrouwen hebt, maar ook dat je bloedvaten niet vernauwen. Dit laatste is één van de redenen dat stress vaak wordt gerelateerd aan hart- en vaatziekten. Kortom: door je mindset over stress te veranderen, verandert de reactie van je lichaam erop.
Sociale reactie
Wat ook helpt bij het beschermen van je hart en bloedvaten bij een stressreactie is oxytocine. Dit stofje ken je waarschijnlijk als het knuffelhormoon, omdat het vrijkomt bij sociaal contact. Het komt echter ook vrij als je stress ervaart - het is namelijk, net als adrenaline, een stresshormoon. Oxytocine heeft bij een stressreactie niet alleen een positief effect op je gezondheid. Het zorgt er tevens voor dat je op zoek gaat naar steun in de vorm van sociaal contact en dát versterkt de positieve effecten van oxytocine op je gezondheid weer.
Sociale mindset
Als werkgever is het daarom belangrijk om, zeker in deze tijd, een sociale mindset te hebben en aandacht te hebben voor het gevoel van verbondenheid van je medewerkers met de organisatie en collega’s. Activiteiten die je als werkgever kunt implementeren om de aanmaak van oxytocine bij medewerkers te bevorderen zijn onder andere:
- het geven van vertrouwen aan medewerkers bij het uitvoeren van hun werkzaamheden.
- het geven van persoonlijke erkenning en het hebben van tijd en aandacht voor elkaar.
- het zorgen voor transparante en duidelijke verwachtingspatronen.
- het samen met medewerkers stellen van doelen die passen bij hun ambities.
- het kwetsbaar durven opstellen van jezelf naar je medewerkers.
Gezonde en sociale werkomgeving
Een gezonde en sociale werkomgeving, die bijdraagt aan het welzijn van haar medewerkers, is dus niet per se een omgeving waar men zo min mogelijk stress ervaart. Het is in ieder geval wel een werkomgeving, waar een gezonde en sociale mindset ten opzichte van stress centraal staat.
