Zijn er wetten nodig voor thuiswerken?
Lange files en overvolle treinen zijn deze herfst dagelijkse kost. Mogelijk biedt een wet die van thuiswerken een recht maakt verlichting. Maar de Eerste Kamer heeft er nog veel vragen over. Mag een werknemer zelf beslissen om thuis te werken? Wel volgens het wetsvoorstel ‘Werken waar je wilt.’
De Tweede Kamer stemde al voor de invoering van de wet, maar in de Eerste Kamer klinkt twijfel over de noodzaak van het zogenoemde thuiswerkrecht. Sinds het kabinet het thuiswerkadvies heeft laten vallen, is het aan de werkgever om werken op afstand wel of niet toe te staan. Waar mogelijk kiezen bedrijven vaak voor deels thuis en deels op kantoor. Verschillende onderzoeken laten zien dat werkgevers en werknemers zo’n hybride variant ook beogen op lange termijn. Maar volgens de Tweede Kamerleden Senna Maatoug (GroenLinks) en Steven van Weyenberg (D66), de initiatiefnemers van het wetsvoorstel, hebben werknemers houvast nodig. Want als de baas straks toch besluit dat het gedaan is met thuiswerken, hebben thuiswerkliefhebbers geen poot om op te staan.
Dat thuiswerken lijkt weg te ebben, constateren de Kamerleden aan de hand van de drukte op de wegen en de overvolle treinen. Alsof thuiswerken deze herfst alweer tot het verleden behoort. De reistijden, die langer worden door de vele vertragingen, zijn onnodig en zonde van onze productiviteit, stellen de initiatiefnemers. Zij doen het wetsvoorstel als ‘een duwtje in de rug’ om thuiswerken te stimuleren. Het voorstel van D66 en GroenLinks is een aanpassing van de bestaande Wet flexibel werken. Nu wordt op afstand werken nog als een optie beschouwd, maar niet als een recht. Aanvankelijk hield de aanpassing in dat werknemers straks zelf mogen bepalen waar ze werken. Maar na advies van de Sociaal Economische Raad is er ook een noodrem voor werkgevers ingebouwd. Zo kan de baas een thuiswerkverzoek alsnog afwijzen als er ‘redelijke en billijke bezwaren’ zijn.
Een flinke lijst vragen
Begin juli stemde een ruime meerderheid in de Tweede Kamer voor het thuiswerkrecht. De Eerste Kamer moet er nog over beslissen. Vorige week lieten enkele fracties, waaronder CDA, D66 en VVD, weten dat zij nog een flinke lijst vragen hebben. Bijvoorbeeld: wie controleert of de werkplek veilig is? Wie bepaalt hoeveel dagen thuiswerken redelijk is? Ook zijn er vragen over de toegevoegde waarde van een wettelijk vastgelegd thuiswerkrecht. Wie zegt dat personeel een wet nodig heeft om vaker te kunnen thuiswerken? Wordt dat niet nu al in de praktijk vanzelf goed geregeld?
Terechte vragen, zegt Alexander Bruggen, die als hoogleraar aan de Universiteit Maastricht onderzoek doet naar thuiswerken. Bruggen vindt een wet voorbarig omdat nog lang niet duidelijk is hoe bedrijven en personeel na de pandemie zullen omgaan met het thuiswerkthema. “We zijn nog volop aan het experimenteren, geef de arbeidsmarkt daar de tijd en ruimte voor. Een wet creëert regels en verplichtingen voor een probleem dat er mogelijk niet eens is.” Initiatiefnemer Van Weyenberg stelt dat de wet vooral als aanzet dient om in gesprek te blijven over thuiswerken. Hij is niet bang voor conflicten: werknemers komen volgens hem óók graag op kantoor, al is het maar om thuis te besparen op de energierekening.
Lees het volledige bericht op de website van Trouw
Beeld ANP / Ramon van Flymen
