Onderzoek naar schaduwkanten people management

 

Onderzoek naar schaduwkanten people management

Wat zijn de schaduwkanten van peoplemanagement? Die vraag staat centraal in het onderzoeksproject van hoogleraar Strategisch Human Resource Management Eva Knies van de Universiteit Utrecht.

Werkdruk, uitval van personeel door burn-out en arbeidstekorten staan hoog op de agenda in de zorg en het onderwijs. Mede daardoor staat ook de kwaliteit van publieke dienstverlening onder druk. People management (d.w.z. de toepassing van HR-activiteiten door managers en hun leiderschapsgedrag bij de ondersteuning van werknemers) wordt vaak gezien als een oplossing voor deze belangrijke maatschappelijke vraagstukken. Echter, is het ook niet onderdeel van het probleem? Kan goedbedoelde ondersteuning ook onbedoelde negatieve effecten hebben op de prestaties en het welzijn van medewerkers?

“We willen met een interdisciplinair onderzoeksteam vooral de ‘schaduwkant’ van people management onderzoeken,” zegt hoogleraar Eva Knies. “Welke factoren en mechanismen bepalen dat de goede bedoelingen toch negatieve effecten kunnen hebben? Want die zorgen er soms voor dat personeel in zorg en onderwijs de grenzen teveel verlegt, burn outs ontwikkelt en uitvalt. En dat willen we helpen voorkomen.”

‘People management: te veel van het goede?’ is een onderzoeksproject op het snijvlak van bestuurs- en organisatiewetenschap, HRM en arbeids- en organisatiepsychologie. Het bestaat uit twee deelprojecten die door promovendi worden uitgevoerd. Een deelproject richt zich op de onderwijssector (primair en voortgezet onderwijs), het tweede op de ziekenhuissector.

Kwaliteit van dienstverlening en welzijn werknemers onder druk

“Er is veel onderzoek naar de ‘zonnige kant’ van HRM/peoplemanagement gedaan,” zegt Knies, “ook door mij. Hoe meer je investeert in je medewerkers hoe beter, zou je kunnen denken. Het idee van de ‘gelukkige productieve werknemer’ vertegenwoordigt de ‘zonnige kant’ van people management. Maar ik wil nu die andere kant systematisch in kaart gaan brengen, in de publieke sector. Die is onderbelicht, terwijl juist in bijvoorbeeld de zorg en het onderwijs de problematiek van werkdruk, uitval, personeelstekort, kwaliteit van dienstverlening die onder druk staat, sterk speelt.”

People management wordt vaak voorgesteld als een oplossing voor deze problemen – maar kan het ook een deel van het probleem zijn? Kan goedbedoeld people management onbedoelde negatieve effecten hebben? Het doel van dit project is om de schaduwkant van people management systematisch in kaart te brengen en te verklaren welke factoren en mechanismen bijdragen aan onbedoelde negatieve effecten van goedbedoelde ondersteuning. Dit project slaat een nieuwe weg in door de too-much-of-a-good-thing hypothese, die stelt dat te veel van het goede uiteindelijk slecht is, voor people management te toetsen.

“Als je leidinggevende bijvoorbeeld altijd voor je klaar staat, de organisatie altijd met je meedenkt, dan kan dat bij medewerkers het gevoel oproepen dat zij op dezelfde manier iets terug moeten doen. Dus altijd klaar moeten staan voor de organisatie, altijd ‘ja’ moeten zeggen als er een extra verzoek wordt gedaan. Daardoor gaan medewerkers soms over hun eigen grenzen heen. Ze willen iets terugdoen omdat er zoveel in hen geïnvesteerd wordt. Daardoor komt hun welzijn onder druk te staan,” zegt Knies.

“Dit hangt samen met wat we in de theorie social exchange noemen; de uitwisselingsrelatie tussen medewerker en organisatie/leidinggevende. Het is niet altijd helder wanneer je hebt voldaan aan de wensen en verwachtingen van de andere partij, wanneer je je ‘schuld hebt terugbetaald’. Voor het presteren kan dat twee kanten uitwerken. Enerzijds kan het ertoe leiden dat een medewerker al snel denkt voldoende gedaan te hebben en daardoor onderpresteert ten opzichte van wat de organisatie verwacht, op basis van de investeringen die worden gedaan. Anderzijds kan bij een medewerker juist het idee ontstaan dat de lat zo hoog ligt, dat het niet meer mogelijk is om ‘terug te betalen’.”

“Hoe dan ook: er zijn altijd verwachtingen maar ze worden vaak niet uitgesproken. De balans wordt vaak niet opgemaakt en daarom is het lastig in te schatten wanneer het genoeg is. Mogelijk is er sprake van een ‘kantelpunt’ in wat ondersteuning aan medewerkers bijdraagt en krijgt het daarna onbedoelde negatieve effecten.”

Handreikingen aan organisaties

We willen handreikingen voor organisaties voor ontwikkelen om hen te helpen het moment vast te stellen waarop het teveel wordt en voorkomen dat het vastloopt, vervolgt Eva Knies. Naast kennisoverdracht via artikelen, video’s en een podcast, willen we bijvoorbeeld graag een bordspel ontwikkelen dat medewerkers, teams en hun leidinggevenden kunnen spelen: een spel met voorbeelden en dilemma’s uit de dagelijkse praktijk. Dat zou de verwachtingen over en weer helder kunnen krijgen en bespreekbaar kunnen maken.

Onderzoeksteam

Het multidisciplinaire onderzoeksteam bestaat naast prof. dr. Eva Knies uit: dr. Jasmijn van Harten, dr. Julia Penning de Vries, prof. dr. Maria Peeters, prof. dr. Toon Taris en twee promovendi (vacatures). De onderzoekers zijn verbonden aan de faculteiten Recht, Economie, Bestuur en Organisatie, Sociale Wetenschappen en het Future of Work platform van Instituties voor Open Samenlevingen.

Een adviesraad met deskundigen uit praktijk van zorg en onderwijs en uit de nationale en internationale wetenschap complementeert het projectteam.

Delen:

Meer nieuws

Prestatieladder Socialer Ondernemen

Prestatieladder Socialer Ondernemen

dinsdag 17 november

ISS Facility Services Nederland heeft voor de derde keer op rij PSO Trede 3 behaald, het hoogste niveau op de Prestatieladder ...

Lees meer

Regionale aanwezigheid versterken 

Regionale aanwezigheid versterken 

maandag 16 november

Adviesbureau WorkWire versterkt haar aanwezigheid in Limburg en Brabant. Vanuit Venlo wil het bureau haar expertise op het ...

Lees meer

Wat voetbal ons leert over kantoorinrichting

Wat voetbal ons leert over kantoorinrichting

maandag 16 november

Kijk ons Parella-team eensgezind staan, in onze gloednieuwe shirts die we speciaal voor het voetbaltoernooi hebben aangeschaft. ...

Lees meer

Hoe transformeer je de werkomgeving?

Hoe transformeer je de werkomgeving?

donderdag 12 november

In de ‘gouden driehoek’ gaat het om design, werkplekconcept en hospitality. Samen vormen deze drie elementen ...

Lees meer

Een rechter kan mensen naar kantoor sturen, maar niet naar elkaar

Een rechter kan mensen naar kantoor sturen, maar niet naar elkaar

donderdag 12 november

‘Beleid kun je afdwingen, cultuur niet’, zegt Merijn van den Bergh van Rever. Zijn reactie op de Booking.com-uitspraak ...

Lees meer

Het zorgeloze kantoorpand

Het zorgeloze kantoorpand

woensdag 11 november

Een kantoorpand dat zelf nadenkt: het klinkt misschien futuristisch, maar met de huidige gebouwautomatisering is het praktijk. ...

Lees meer

Sacha Brons op plek 1 van de Duurzame 50 - 2026

Sacha Brons op plek 1 van de Duurzame 50 - 2026

dinsdag 10 november

Sacha Brons van Climate Cleanup, Oncra en Building Balance staat als winnaar op nummer 1 van de Duurzame 50. Harwil de ...

Lees meer

Kleine stappen naar een betere werkplek

Kleine stappen naar een betere werkplek

dinsdag 10 november

Je wilt dat mensen prettig kunnen werken op kantoor. Maar waar begin je als er al een inrichting staat en het budget beperkt ...

Lees meer

Meer waarde uit bestaand meubilair

Meer waarde uit bestaand meubilair

maandag 9 november

Grote organisaties beschikken over een portefeuille van duizenden meubels, verspreid over meerdere gebouwen en locaties. ...

Lees meer

'Begin bij de basis'

'Begin bij de basis'

donderdag 5 november

Vastgoed efficiënter maken zonder dat de werkervaring eronder lijdt? Grote organisaties staan voor een dubbele opgave: ...

Lees meer

Een waardevolle werkomgeving begint niet bij vierkante meters

Een waardevolle werkomgeving begint niet bij vierkante meters

woensdag 4 november

Een werkomgeving kan er prachtig uitzien en toch niet goed werken. De informele ontmoetingsplek klopt op papier, maar blijft ...

Lees meer

Het ongeplande succes van samenwerken

Het ongeplande succes van samenwerken

dinsdag 3 november

Herken jij dit ook? Je loopt langs collega’s, hoort een vraag en blijft hangen om dat je toevallig het antwoord weet. ...

Lees meer

Ergonomische oplossingen als onderdeel van het interieurontwerp

Ergonomische oplossingen als onderdeel van het interieurontwerp

maandag 2 november

Fellowes Contract Interiors ondersteunt organisaties en partners door heel Europa bij het realiseren van toekomstgerichte ...

Lees meer

Zelfs de kleinste verandering heeft een positief effect

Zelfs de kleinste verandering heeft een positief effect

maandag 2 november

‘Hoe kunnen we als organisatie duurzamer worden?’ Een vraag die organisaties zichzelf vaak terecht stellen. ...

Lees meer

Impact maken begint bij mensen

Impact maken begint bij mensen

donderdag 29 oktober

Afgelopen jaar merkten we tijdens een aantal aanbestedingen iets opvallends. Opdrachtgevers vroegen steeds vaker naar certificeringen ...

Lees meer

SWP op Locatie: Schiphol Group

SWP op Locatie: Schiphol Group

donderdag 29 oktober

Op woensdag 25 november is het netwerk van Smart WorkPlace van harte welkom bij Schiphol Group. Centraal staat de werkomgeving ...

Lees meer

Geluid draagt bij aan een prettige werkomgeving

Geluid draagt bij aan een prettige werkomgeving

woensdag 28 oktober

Een prettige werkomgeving draait niet alleen om licht en temperatuur, maar ook om geluid. Audio over IP maakt het mogelijk ...

Lees meer

Genomineerden bekend voor CBRE Sustainability Award 2026

Genomineerden bekend voor CBRE Sustainability Award 2026

dinsdag 27 oktober

De vijf genomineerden zijn bekendgemaakt voor de CBRE Sustainability Award 2026. Deze award heeft als doel om inspiratie ...

Lees meer

Succesvolle Campus Day 2026!

Succesvolle Campus Day 2026!

dinsdag 27 oktober

Donderdag 15 oktober werd de 7e editie van Campus Day gehouden bij Leiden Bio Science Park. Het thema dat deze editie centraal ...

Lees meer

Van kantoorverplichting naar kantoor-FOMO

Van kantoorverplichting naar kantoor-FOMO

donderdag 22 oktober

De discussie over hybride werken is weer volop in het nieuws. ABN AMRO wil medewerkers minimaal de helft van hun werktijd ...

Lees meer

Terug naar boven