Het onbenutte arbeidspotentieel inzetten
PwC onderzocht wat de impact zou zijn als Nederland erin zou slagen een realistisch deel van het 'onbenutte potentieel' op de arbeidsmarkt in te zetten.
Nederland zou de komende jaren het tekort aan werknemers - in aantallen - kunnen oplossen, als een deel van de mensen die nu niet of weinig werken aan het werk komt of zijn werkuren uitbreidt. Als deeltijdwerkers vier uur per week extra werken, zou dat het gat tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt in aantallen al bijna tenietdoen. Dat blijkt uit het PwC-onderzoek ‘Unlocking the potential on the Dutch labour market’.
Krapte arbeidsmarkt zet rem op productiviteit en groei
‘De krapte op de arbeidsmarkt zet een rem op de productiviteit en groei, op de kwaliteit van de publieke dienstverlening - denk aan gezondheidszorg, politie, onderwijs, openbaar vervoer - en op de noodzakelijke transformatie van de economie’, zegt Bastiaan Starink, people & organisation-specialist bij PwC. ‘Maar de discussie over meer werken leidt bijna altijd tot felle reacties. Je hebt mensen die de coronacrisis als bezinningsperiode hebben gebruikt en minder zijn gaan werken omdat ze niet meer mee willen doen aan de 'rat race'. Ook zijn er mensen die om wat voor reden dan ook een afstand tot de arbeidsmarkt hebben en die maar geen baan kunnen vinden en het uiteindelijk ontmoedigd hebben opgegeven. Of mensen die (al dan niet onder druk van de omstandigheden) gekozen hebben voor een bepaalde verdeling van zorg en werk.’
PwC onderzocht wat de impact zou zijn als Nederland erin zou slagen een realistisch deel van het 'onbenutte potentieel' op de arbeidsmarkt in te zetten. ‘Voor een definitie van 'realistisch' vergelijken we de Nederlandse arbeidsmarkt langs een aantal lijnen met die van andere landen in de Europese Unie (EU) en het Verenigd Koninkrijk (VK)’, licht Starink de aanpak toe. ‘Zo onderzochten we wat in Nederland het gemiddelde aantal gewerkte uren is. En keken we daarna hoe die gemiddeld uitvallen in andere landen van de EU en het VK. Vervolgens hebben we de impact berekend als Nederland hetzelfde niveau zou halen op dit gebied. Op diezelfde manier bekeken we ook de inzet van mensen met een arbeidshandicap en ouderen.’
Stimuleer overgang naar voltijd werken
Omdat bijna de helft van de bevolking in deeltijd werkt, zouden we in Nederland een groot effect kunnen bereiken als deeltijdwerkers hun uren uitbreiden. Dat lijkt op het eerste gezicht een radicale verandering, maar dat is het niet. ‘In Nederland werkt de gemiddelde deeltijdwerker 21 uur per week’, vervolgt Velthuijsen. ‘In Roemenië, Zweden en België - de best presterende landen in dit verband - ligt het ‘deeltijdgemiddelde’ op 25 uur. Door deeltijdwerkers te stimuleren hun wekelijks aantal uren met vier uur te verhogen, kunnen we ongeveer 425.000 fte’s aan de arbeidsmarkt toevoegen, wat het tekort aan arbeidskrachten bijna volledig zou oplossen.
Een overgang van deeltijdwerken naar voltijd werken heeft nog meer potentieel. Jaarlijks stapt ongeveer drie procent van de Nederlandse deeltijdwerkers over naar voltijds. Als we dit percentage weten te verhogen naar 29 procent, het percentage dat geldt in de best presterende Europese landen, zou dat in het eerste jaar bijna 490.000 extra fte’s betekenen. Hiermee zouden we het tekort aan arbeidskrachten volledig kunnen ondervangen.’
Lees het volledige artikel hier
