Het deconstrueren van steden en het verschil dat een kwartiertje wandelen of fietsen kan maken

• nieuws
• happy & health

Een professionele werkruimte binnen een kwartier wandelen of fietsen helpt om levenskwaliteit duurzaam te maximaliseren. Dat stelt Smart WorkPlace expert Jeannine van der Linden van dekamer.eu in onderstaande blog.

Steden dateren uit 7500 vóór de gangbare jaartelling en dienden tot op heden als knooppunt voor mensen die van heinde en verre kwamen om zaken te doen. Tegenwoordig zijn de grootste steden zó groot geworden dat ze te kampen krijgen met overbevolking, infrastructuur onder geweldige druk, een gebrek aan toekomstbestendigheid en een onbetaalbare huizenmarkt. En het lijkt alleen maar erger te worden.  

Door de recente pandemie lijkt deze zeepbel te barsten. Ondanks onze beste inspanningen om het virus te bestrijden, alsook de hoop die mensen vanwege de nieuwe vaccins die verspreid worden koesteren, meent Carlos Moreno, wetenschappelijk directeur en professor gespecialiseerd in complexe systemen en innovatie aan de Universiteit van Parijs 1 Panthéon-Sorbonne, dat er “nooit weer” een terugkeer zal zijn naar het stadsleven zoals we het kenden vóór de pandemie. In plaats daarvan stelt Moreno de 15-minuten-stad voor als duurzame oplossing: toegang tot alles wat je maar wenst, alle benodigde voorzieningen alsook een bloeiende handel, allemaal binnen 15 minuten bereik en zonder de grote nadelen van een overvolle metropool.

Wat precies is een 15-minuten-stad?

Hoewel het kernconcept niet nieuw is, wint het idee van een stad bouwen waar bewoners binnen 15 minuten wandelen of fietsen toegang tot alle essentiële voorzieningen hebben aan populariteit. Het gaf ook aanleiding tot projecten zoals het 15-minute City Project. Waar mensen voorheen hun leven construeerden rond hun werk en de toegang tot essentiële diensten, stelt de 15-minuten-stad het tegenovergestelde voor waarbij wij het heft weer in eigen hand nemen door te kunnen kiezen voor waar en hoe we ons leven willen inrichten. De Kamer is een netwerk van coworking ruimtes door heel Nederland dat haar diensten op precies dezelfde manier omschrijft: “De Kamer past zich aan jouw werkbehoeften aan en niet andersom.”

“Coworking ruimtes,” volgens Jeannine van der Linden, oprichter en manager van De Kamer, “zijn de natuurlijke uitbreiding van zo’n 15-minuten-stad.” Ze voert aan dat de recente pandemie heeft aangetoond dat, met uitsluiting van essentiële werknemers die aan essentiële diensten zijn gebonden, de meeste mensen ofwel op afstand konden werken ofwel gedwongen waren op afstand te werken om te kunnen blijven verdienen (door zelfstandig werknemer/freelancer te worden). Door mensen een professionele werkruimte weg van huis maar binnen een straal van 15 minuten wandelen of fietsen te bieden, wordt ze de kans gegund om hun levenskwaliteit op een duurzame wijze te maximaliseren.

Hoezo een duurzaam alternatief?

Niet alleen is fietsen en wandelen gezonder en moedigt het een actievere levensstijl aan, maar als je in je plaatselijke coworking ruimte werkt, hoef je je geen zorgen te maken over het verkeer, parkeren of vervoerskosten die je inkomen verminderen.

Bovendien spaar je tijd en geniet je van een verbeterde levenskwaliteit omdat alle voorzieningen dichtbij huis zijn. Dit geldt ook voor de coworking ruimte in je buurt: de lange woon-werkverkeer uren worden uitgeschakeld.

Vanuit een milieuperspectief verwijderen 15-minuten-steden de behoefte aan auto’s. Dit betekent minder luchtvervuiling en een kleinere vraag naar fossiele brandstoffen, enz.. Wederom betekent het ook dat onze behoeften qua wegeninfrastructuur zullen veranderen. Hoewel openbaar vervoer nog beschikbaar zal zijn, zal de afwezigheid van files en verkeersdrukte tot een stadsplanning leiden die zich zodoende evolueert om de bewoners beter van dienst te kunnen zijn. Dit kan bijvoorbeeld meer groen inhouden tot voordeel van die fysieke en psychologische behoeften van bewoners.

Door het creëren van deze 15-minuten-steden en het verhuizen van je onderneming naar een coworking ruimte in je buurt, kunnen hele woonbuurten een nieuw leven worden ingeblazen omdat het geld binnen de gemeenschap blijft. Dit, volgens programmamanager stadsplanning bij C40 Cities, Flavio Coppola, maakt woonwijken veerkrachtiger.

Hoe zit het met de implementatie van zo’n stad?

De toepassing van het 15-minuten-stadsconcept op bestaande steden en woonbuurten zal volgens CityMonitor.ai het ongedaan maken van “decennia van stedenbouwkundige orthodoxie en economische ontwikkeling daterend uit het industriële tijdperk, dat gericht was op monofunctionele stadswijken” vergen. Dit is allesbehalve makkelijk maar niet alle steden zijn gelijk. Daarom zullen sommige steden méér moeten inzetten om zichzelf te deconstrueren dan anderen.

In Nederland

Fietsen maakt meer dan 25 procent uit van alle ritten volgens het verslag Cycling in the Netherlands uit 2019. Dit ligt een tipje van de sluier op over de Nederlandse levenswijze. Met deelname en het engagement van onder meer de overheid, bedrijven, maatschappelijke organisaties en onderzoeksinstituten voert Nederland een sterk fietsbeleid. Dat heeft ook tot gevolg dat het land beter in staat is om initiatieven te implementeren zoals fietssnelwegen met een eigen herkenbare infrastructuur, OV-fietsen en Doortrappen voor bejaarden. Het verslag wijst er ook op dat het vervangen van korte autoritten in steden door fietsen voor betere ruimteplanning zorgt – een essentieel onderdeel van leefbare ruimtes creëren. Dit is ook de reden waarom veel mensen vinden dat Nederlandse steden een soort lapwerk zijn van het 15-minuten-stadsconcept.

Als jij dus in een 15-minuten-stad zou wonen en het afgelopen jaar op afstand hebt gewerkt, wat zou jouw drijfveer zijn om weer uren lang in het woon-werkverkeer van jouw grote stad te gaan zitten?